Archief voor juni, 2015

Een spectaculair spel van absurde beelden, geluiden en licht. Ontregelend, tragikomisch en poëtisch. Over de grote overzichtstentoonstelling Your Light Is My Life van Krištof Kintera in de Rotterdamse Kunsthal.

Inmiddels is de tentoonstelling alweer een paar weken voorbij, maar wat was die goed!

Je moest door smalle gangen een blokje omlopen om de ingang van de tentoonstelling te bereiken – langs gigantische, knalgele houten wanden die de buitenkant van de tentoonstellingsruimte blijken te vormen. Intussen hoor je een veelvoud aan geluiden die je nieuwsgierigheid steeds groter maken: van door luidsprekers vervormd gekakel tot onrustig getik en gebonk. Ben je eenmaal binnen, dan sta je in een immense ruimte vol vreemde beelden. Objecten die geluid laten horen, objecten die bewegen – subtiel, maar met groot effect –, sculpturen met licht, beelden van verrassende materialen.

maatschappijkritiekKintera Sick of it All

Meteen struikel je bijna over een groot geel podium waar niets op gebeurt. Maar op een hoekje ertegenaan op de vloer staat een volle plastic boodschappentas waarin opeens de boodschappen beginnen te bewegen – een draaiende komkommer, een open- en dichtvouwende zak chips, als een pratende mond. Een zwaar vervormde, vertraagde stem geeft zijn visie op eh… boodschappenonrecht. Nou goed, kritiek op de consumptiemaatschappij. ‘I Am Sick of it All’ heet het. ‘I am sick of it all, it doesn’t seem to change’, kun je de boodschappen horen zeggen.

 

 

Verderop Kintera Kunsthal 3 Talkmen 25%drie converserende mannetjes, ‘Talkmen’, die lichtjes bewegen terwijl ze hun vlotte, Amerikaans klinkende babbels uitkramen. Hun conversatie kan variëren van oppervlakkig geklets tot kritische vragen en scherpe opmerkingen. In een smalle gang tussen de hoge wanden blijkt nog een vierde ventje te staan, afzijdig, alleen.

Je hoort geritsel en getik. Drie boompjes staan omgekeerd met hun takken op de vloer. Ze hebben elk een wereldbol als ‘hoofd’, je kunt er mensfiguren in zien. Ze trillen licht, dan gaat er één opeens harder trillen, zijn takken slaan met snelle, zenuwachtige tikken tegen de vloer. Deze ‘Nervous Trees’ zorgen met een hoop drukte voor minimale stapjes opzij.

Kintera Nervous Trees kinterasite 1

profetische raaf

Hoog bovenop de tentoonstellingsmuur zit een raaf, in zwarte trui en broek, met leren schoenen aan. Hij zit ook nog op een boek op die muur. Hij is half mens, met mensenbeentjes, en aan zijn armpjes zitten zijn ravenpoten, daarmee houdt hij zich aan het boek vast. De raaf draait bij vlagen zijn kop, opent zijn bek en schommelt relaxed zijn benen. Met een krassende stem kraamt hij korte zinnetjes uit, zoals (‘I See I See I See’):

Kintera Kunsthal I See I See I See still 2

I am independent … I … I see your future … yes … I see your future … fuuuture …
just do it, baby … do it! do it! just do it! do it baby, do it! just do it! …
I see problem … I see big problem … I see a big problem, big …
jesus … jesus christ … jesus christ superstar, superstar … jesus … jesus … jeeesus … google … google … google jesus … google … google google jesus … jesus google …
you know fuckin’ old crisis … you know fuckin’ old crisis … you know fuckin’ old crisis, fuckin’ old crisis …
no future … I see no future … I see I see I see … I see … sure, sure … sure … I see I see …
you know what you have to do, do you? do you? …
what time, what time … time … time … time … time is money … time time is money … time … yes … yeah … good time … good good time … bad time … good time bad time … bad time for you, good time for me … time … time time time … time in the meantime … time … long time good time … long time bad time … time time time … nothing than time …
everything … everything has certain value … value … big value, small value … no value … no no no …

Zulke ogenschijnlijk losse kreten in de context van een half-pessimistische, half-ironische toekomstvisie – uitgesproken door een raaf, in sommige culturen een profetisch dier – typeren het werk van Kintera: de associatieve samenhang van deze brokken tekst en de maatschappijkritische thematiek kun je ook terugzien in zijn beeldtaal, zoals in de stille, samengestelde sculpturen. Associatief, brutaal, confronterend.

pronkzucht

Je laat je blik wKintera Prayer for Loss of Arrogance 3 pinteresteer zakken en dan staat er een vos – dikke buik, zonder staart – hooghartig te pronken in een kostuum van aaneengesmolten kerstballen, terwijl hij, met zijn poten in een trainingsbroek, op een gifgroene skippybal balanceert. Titel: ‘A Prayer for Loss of Arrogance’. Verderop is een bureaustoel voorzien van twee engelenvleugels, ernaast op de vloer staat een zwart aktenkoffertje. De stoel draait statig heen en weer. Titel: ‘Throne’.

Scherpe observaties van menselijke eigendunk in een kapitalistische samenleving, waarin overconsumptie en ongeremde groei nog altijd de norm zijn. In ‘Demon of the Growth II’ heeft een bolvorm zich onstuitbaar met ontelbaar veel gekleurde ballen en balletjes in alle richtingen uitgedijd.

Kintera Demon of the Growth II pinterest

 

 

 

 

heilig licht

‘My Light Is Your Life II (Shiva Samurai 15kW/50Hz)’ is een gigantische lichtsculptuur met een grote lichtbol als ‘hoofd’ en een ronde tl-buis als ‘aureool’. De tientallen verschillende soorten lampen gaan langzaam aan, tot ze een haast verblindende lichtbron vormen; later gaan ze weer uit. Intussen dimt een deel van de plafondverlichting, later een ander deel, tot er een magische schemering ontstaat. Kintera combineert hierin kritiek op een ongebreideld energieverbruik met religieuze verering (de hindoegod Shiva, de Japans-boeddhistische samoerai).

Kintera Kunsthal My Light is your Life
Kintera laat ook in andere werken zijn fascinatie voor dramatisch lichtspel zien. Vanuit het museum kon je, dicht tegen de ruiten aan, een reusachtige straatlantaarn-kandelaar zien liggen, schuin op de grond, alsof die neergestort was (‘My Light Is Your Light’); iets verderop, in het gras, lag een afgebroken lantaarnpaal, met het licht aan (‘Lay Down and Shine’).

Kintera Lay Down and Shine

duistere wereld

In sommige hoeken van de samenleving is geen licht meer te vinden. Op de vloer ligt een grote plas zwarte smurrie, olieachtig. In die plas bevindt zich een langgerekte bult, het zou een mensfiguur onder een deken kunnen zijn. Bekijk je hem van dichtbij, dan krijg je een akelig beeld voor je kiezen: wat plukken haar en een paar tanden wekken de suggestie van een al lang niet meer levende zwerver (‘All My Bad Thoughts’). Elders in de ruimte nog een beeld van een tragische zwerver, door een deken omhuld ineengedoken op de vloer. Door de deken heen steken drolachtige groeisels, onder hem ligt weer een plas smurrie (‘Sculptulus Fungis’).

Kintera All My Bad Thoughts

Kintera Sculptulus Fungis

In deze extreem duistere beelden laat Kintera een wereld in verval zien. Een zwarte jerrycan met een etiket waarop een gifsymbool te zien is, heeft een grote hoeveelheid zwarte smurrie gelekt. Uit een andere zwarte jerrycan steekt een ielig boompje waarin een zwart plastic zakje is blijven steken, dat wappert in de wind van een ventilator (‘Black Flag’). Een vuil geworden bergje sneeuw wordt perfect verbeeld door een stuk bewerkt piepschuim.

Kintera Black Flag

Wat lichtvoetiger lijken de gekleurde smurries, zoals een gestolde dikke rode straal uit de muur, of een grote gesmolten roze vrouw op een bureaustoel. Van gekleurde smurries maakt hij ook komische portretten. Hij kiepert een beker met een chemisch goedje leeg over een stuk plastic folie, en bewerkt het onder het stollen met een verfhoutje. Ogen maakt hij van ronde voorwerpen, zoals gloeilampen, kopjes, lepels, een bril, kerstballen.

Kintera drawing 2 pinterest

vrolijk

Ondanks het door Kintera voorgeschotelde pessimistische wereldbeeld loop ik vrolijk door de expositie. Zijn zwartgallige verbeelding van een wereld in verval gaat gepaard met een cartoonesk gevoel voor humor. De cynische maar grappige raaf, de kolderieke boodschappentas, de zenuwachtige boompjes. Er rijdt zomaar een omgekeerde emmer rond, knalgroen, onder de verfspatten. Op de vloer ligt een megafoon waaruit een bekend Tsjechisch lied klinkt. Een wendbaar, eivormig wit voorwerp op wieltjes kun je als een hondje aan de lijn uitlaten, wat dan ook vooral door kinderen gedaan wordt. Een grote cactus en een immens hoge palmboom zijn gemaakt van bier- en frisdrankblikjes. Een enorme sculptuur is opgebouwd uit boeken en cement, als een soort toren (‘The End of Words’). Kintera’s inventieve speelsheid is aanstekelijk.

Kintera Kunsthal 6 Throne & The End of Words 25%

Cynisch is dan weer een kinderwagen waarvan het stoeltje gepantserd is als een tank, in camouflagekleuren (‘Bad Innovation in the Name of Protection’). Wie gaat er met zijn kind aan de wandel in de vuurlinie?

Kintera Bad Innovation

demonisch

Op een andere plek in de Kunsthal, onderaan een smalle trap die naar een afgesloten kelderruimte lijkt te leiden, staat een ventje in een hoodie met zijn gezicht dicht tegen de muur aan. Opeens bonkt hij keihard zijn hoofd met snelle ritmische stoten – als van een drilboor – tegen de muur, in de muur is door de kopstoten een gat ontstaan. ‘Revolution’ heet het werk. Frustraties. Want wat moet je met een revolutie als je er als gewone burger uiteindelijk niets mee opschiet?

Nog naargeestiger: buiten het gebouw van de Kunsthal staat een grimmige kleine bunker. Als je de korte toegangstrap bent afgedaald, zie je in de kale, kille ruimte een monsterlijk figuur met grote koeienhoorns voorovergebogen achter een bassdrum zitten. Zijn grote rechterhand houdt de drum stevig vast. Uit een radio klinkt muziek en gepraat. Plotseling hoor je hard ritmisch gedrum: het monster bedient de drum met zijn voet, terwijl hij met een staaf in zijn linkerhand ritmisch tegen een half stukgeslagen waterkan slaat. Hij heeft een kronkelende rattenstaart die het demonische tafereel completeert (‘Bad News’). Het is zo extreem bizar, naargeestig en komisch tegelijk, zo fascinerend, dat je als geketend in die bunker blijft hangen. Toen ik de bunker verliet, het trappetje weer op naar de vertrouwde buitenwereld, dacht ik: dáár heeft Kintera me echt te pakken.

Kintera Bad News bunker

Kintera Bad News 3

 

Voor een aardige impressie van de tentoonstelling kun je een kort filmpje (1 min.) van RotterdamCityBlog bekijken – het eronder geplakte muziekje moet je maar voor lief nemen.

Ten slotte voor de liefhebber nog een boeiende film (40 min.) over het reilen en zeilen in de Kintera-werkplaatsen. Zonder woorden.

website: kristofkintera.com

 

Advertenties